Τα παράξενα που πιστεύουμε

Θεωρούμε ότι οι πεποιθήσεις μας βασίζονται σε μια αλήθεια. Όταν όμως το 90% των ανθρώπων διατηρεί πεποιθήσεις οι οποίες μπορούν να χαρακτηριστούν αυταπάτες, ίσως είναι καιρός να αναθεωρήσουμε την πραγματικότητα.

Ο ρόλος του επιστήμονα και του πολιτικού στην ευθύνη ως προς την κοινωνία

Το χειµώνα του 1918 o Βέμπερ έδωσε στους φοιτητές του Πανεπιστηµίου του Μονάχου δύο διαλέξεις µε τίτλους, «Η επιστήµη ως επάγγελµα» και «Η πολιτική ως επάγγελµα», επιχειρώντας να αναδείξει την κεφαλαιώδη σηµασία της επιστήµης και της πολιτικής στη ζωή του ανθρώπου. Αφορμή ήταν η νέα εποχή που µόλις είχε ανατείλει -τη χαρακτήριζε η «αποµάγευση του κόσµου» (Entzauberung der Welt)- από την υποχώρηση της θρησκείας ως κύριας νοηµατοδότριας του ανθρωπίνου βίου.

Νταν Γκίλμπερτ: Η εκπληκτική επιστήμη της ευτυχίας

Ο Daniel Gilbert (1957) αμφισβητεί την ιδέα ότι θα είμαστε δυστυχισμένοι εάν δεν πάρουμε αυτό που θέλουμε. Το «ψυχολογικό μας ανοσοποιητικό σύστημα» μας επιτρέπει να νιώθουμε πραγματικά ευτυχισμένοι ακόμη και όταν τα πράγματα δεν πάνε όπως έχουν προγραμματιστεί.

Ορισμοί για την επιστήμη

Ο όρος «επιστήμη» και «επιστήμονας» είναι εντυπωσιακό ότι αποτελούν σύγχρονες επινοήσεις. Στην πραγματικότητα, ο όρος «επιστήμονας» προτάθηκε από το βικτοριανό πολυμαθή Ουίλιαμ Ουέγουελ, ο οποίος τον χρησιμοποίησε στο περιοδικό Quarterly Review το Μάρτιο του 1834. Σχεδόν αμέσως ο όρος υιοθετήθηκε από τους Αμερικανούς, και προς το τέλος του 19ου αιώνα ήταν ήδη δημοφιλής στη Βρετανία

Τα «πάντα» είναι στο μυαλό μας

Ο εγκέφαλος μας μπορεί να εφεύρει θεωρίες, να κατασκευάσει διαστημόπλοια, να ισορροπήσει σε τεντωμένο σχοινί, να συνθέσει μουσική. Είναι «αυτός» που μας δίνει τη συνείδηση του ποιοι είμαστε. ο ανθρώπινος εγκέφαλος συνιστά ο,τι πιο πολύπλοκο υπάρχει στο σύμπαν και, ταυτόχρονα, τη μεγαλύτερη πρόκληση για να τον γνωρίσουμε.

Γιώργος Παξινός: Ο άνθρωπος δεν έχει ελεύθερη βούληση και δεν έχουμε ένδειξη ότι υπάρχει ψυχή

Ο Γιώργος Παξινός είναι παγκοσμίως γνωστός για τη χαρτογράφηση του εγκεφάλου και έχει λάβει πλήθος τιμητικών διακρίσεων. Είναι καθηγητής νευροεπιστημών στο Πανεπιστήμιο του Σύδνεϋ και απόφοιτος του Μπέρκλεϊ. Κατάγεται από την Ιθάκη όπου γεννήθηκε το 1944 και περνάει τα καλοκαίρια του. 

Πώς προκαλούνται οι επιθανάτιες εμπειρίες των ασθενών

Έρευνα προσπαθεί να εξηγήσει τις επιθανάτιες εμπειρίες ασθενών, όπως ένα τούνελ με φως στο βάθος, η απέραντη γαλήνη, η συνάντηση με πεθαμένους, η αίσθηση ότι κανείς πετάει πάνω από το ακίνητο σώμα του. Η ερευνητική ομάδα με επικεφαλής την καθηγήτρια φυσιολογίας και νευρολογίας Τζίμο Μπορτζίγκιν πειραματίστηκε με αρουραίους στους οποίους προκάλεσαν τεχνητό καρδιακό επεισόδιο και οι οποίοι μετά πέθαναν.

Η αμυγδαλή του εγκεφάλου έδειξε πως το χρόνιο στρες αυξάνει τον κίνδυνο για έμφραγμα

Επιστήμονες του Χάρβαρντ ανακοίνωσαν ότι έριξαν φως στον τρόπο που το μόνιμο στρες προκαλεί εμφράγματα και εγκεφαλικά. Μια ανακάλυψη που μπορεί να βοηθήσει μελλοντικά στην πρόληψη τέτοιων περιστατικών, γιατί σημαίνει ότι η μείωση του στρες μπορεί να επιφέρει οφέλη πέρα από τη βελτίωση της ψυχολογίας. Τελικά, το χρόνιο στρες θα πρέπει να θεωρηθεί σημαντικός παράγων καρδιαγγειακού κινδύνου.

Επιστήμονες βρίσκουν ότι η θρησκεία πυροδοτεί την ίδια περιοχή του εγκεφάλου, όπως το σεξ, τα ναρκωτικά και η αγάπη

Οι θρησκευτικές και πνευματικές εμπειρίες έχουν βαθιές επιπτώσεις σε πολλούς ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Μια νέα μελέτη από μια ομάδα νευροεπιστημόνων δείχνει ότι αυτό που αισθάνονται προκαλείται από την ενεργοποίηση κυκλωμάτων ανταμοιβής του εγκεφάλου, που ελέγχουν την ικανότητά μας να αισθανόμαστε ευχαρίστηση. Είναι το μέρος του εγκεφάλου που σχετίζεται με το σεξ, τα ναρκωτικά, τη μουσική καθώς και την αγάπη.

Κατασκεύασμα του μυαλού οι επιθανάτιες εμπειρίες, λένε ερευνητές

Οι παράξενες επιθανάτιες εμπειρίες που αναφέρουν πολλοί άνθρωποι, όπως ότι αισθάνονται να βγαίνουν από το σώμα τους και να το κοιτούν από ψηλά, ότι μιλούν με πεθαμένους συγγενείς τους ή ότι βλέπουν έντονο φως στο βάθος ενός σκοτεινού τούνελ, δεν προέρχονται παρά από διαταραχές στην φυσιολογική λειτουργία του νου, σύμφωνα με μια νέα βρετανική επιστημονική έρευνα.

Ισχυρά ηλεκτρικά εγκεφαλικά κύματα μπορεί να προκαλέσουν επιθανάτιες εμπειρίες

Οι μυστηριώδεις και αμφιλεγόμενες επιθανάτιες εμπειρίες, που βιώνουν αρκετοί άνθρωποι στο κατώφλι του θανάτου, πιθανώς προκαλούνται από έναν «χείμαρρο» ηλεκτρικής δραστηριότητας, που λαμβάνει χώρα στον εγκέφαλο λίγο πριν από το θάνατο

Η υπογραφή της συνείδησης ανακαλύφθηκε σε όλη την έκταση του εγκεφάλου

Σήματα που πήραν οι νευροεπιστήμονες από ηλεκτρόδια τα οποία είχαν εμφυτευτεί στον εγκέφαλο ατόμων με επιληψία, μπορεί να έχουν λύσει μια πολύ παλιά ερώτηση σχετικά με τη συνείδηση. Μέχρι τώρα το μόνο που ξέραμε ήταν ότι η συνείδηση αναδύεται μέσα από τον εγκέφαλο ανθρώπινο, αλλά το πώς ακριβώς συμβαίνει, το πότε και σε ποια σημεία αποτελούσαν ένα μεγάλο μυστήριο, το Ιερό Δισκοπότηρο της νευροεπιστήμης.

Η πολύπλοκη φύση και η αδυναμία εύρεσης καθολικών απαντήσεων

Ο άνθρωπος θεωρείται «ανώτερο ον»: διαθέτει την ικανότητα να σκέφτεται και να οργανώνει το περιβάλλον του, όπως και να συμβιώνει σε μια σχέση, οικογένεια, κοινωνία. Όμως, πέρα από την «ανώτερη» μας φύση, είναι καλό να θυμόμαστε πάντα ότι δεν είμαστε όλη η φύση- δεν είμαστε η ίδια η φύση, αλλά μονάχα ένα κομμάτι αυτής. Και έτσι, πολλά πράγματα δεν μπορούν να καθοριστούν από εμάς ή δεν μπορούν να εξηγηθούν..

Γιατί υπάρχει το σύμπαν;

Όπως έγραψε κάποτε ο Douglas Adams : “Το σύμπαν είναι μεγάλο, πραγματικά πολύ μεγάλο.» Και όμως, εάν η θεωρία μας για το big bang είναι σωστή, το σύμπαν ήταν κάποτε πολύ μικρότερο. Πράγματι, κάποτε ήταν μικρότερο κι από ένα σημείο. Περίπου πριν 13,7 δισεκατομμύρια έτη χρόνο ξεπήδησε αυθόρμητα και ο χώρος από το κενό. Πώς έγινε αυτό;

Ο κόσμος υποδέχεται ένα παιδί με «τρεις γονείς»

Η γέννηση του μικρού Αμπραχίμ στη Νέα Υόρκη ανέδειξε την «επαναστατική» διαδικασία αναπαραγωγής προκειμένου να μη μεταφέρονται στα νεογνά σπάνιες γενετικές ασθένειες των γονέων. Και μαζί της επανήλθαν όλα τα ηθικά διλήμματα σχετικά με την παρέμβαση της επιστήμης στη Φύση. Κάποιοι μίλησαν για ένα επιστημονικό ορόσημο, εφάμιλλο του πρώτου παιδιού του σωλήνα. Κάποιοι άλλοι όμως εξέφρασαν σοβαρές επιφυλάξεις: μα παιδί με τρεις βιολογικούς γονείς; Πόσο κόντρα στη Φύση είναι όλο αυτό; Ο μικρός Αμπραχίμ πάντως, που ήρθε πριν από πέντε μήνες στη ζωή, είναι μια χαρά.

Βιοκεντρισμός: Μια νέα θεωρία θεωρεί ότι ο θάνατος δεν είναι το τέλος

Βιοκεντρισμός: Μια νέα θεωρία θεωρεί ότι ο θάνατος δεν είναι το τέλος. Ωστόσο, μια νέα επιστημονική θεωρία επιβεβαιώνει παλαιότερες θεωρίες σύμφωνα με τις οποίες ο θάνατος δεν είναι το τέλος όπως εμείς το πιστεύουμε.

Βιοκεντρισμός και παράλληλα σύμπαντα

Σύμφωνα με ένα από τα θεμελιώδη αξιώματα της επιστήμης, την Αρχή του Λαβουαζιέ, καμίας μορφής ενέργεια δεν χάνεται. Δεν δημιουργείται και δεν καταστρέφεται απλά υπάρχει. Ξεκινώντας από αυτό, και με δεδομένο ότι ο εγκέφαλος, είναι μια τεράστια γεννήτρια ενέργειας, οι επιστήμονες καλούνται να απαντήσουν στο τι γίνεται αυτή η ποσότητα ενέργειας, όταν ο εγκέφαλος σταματήσει λόγω θανάτου να λειτουργεί. Είναι πιθανόν να μεταβιβάζεται σε ένα παράλληλο σύμπαν;

Η κοινωνία και όχι το DNΑ καθορίζουν τη μόρφωση

Μια διεθνής επιστημονική ομάδα, με επικεφαλής τον Φίλιπ Κέλινγκερ του Πανεπιστημίου VU του ‘Αμσντερνταμ, στην οποία συμμετείχαν και 4 Έλληνες, πραγματοποίησε έρευνα σε 294.000 άτομα από 15 χώρες και ηλικίας άνω των 30 ετών αναζητώντας τους γενετικούς παράγοντες που ενδεχομένως να επηρεάζουν το επίπεδο μόρφωσης ενός ατόμου. Όμως κατέληξαν στο συμπέρασμα πως κυρίαρχο ρόλο δεν έχουν τα γονίδια. Πρωτίστως το μορφωτικό επίπεδο επηρεάζεται από κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες και πολύ λιγότερο από γενετικούς.

10 πράγματα που δεν ξέρατε για τον ανθρώπινο εγκέφαλο

Είναι μαγικό πράγμα ο ανθρώπινος εγκέφαλος. Και δε σταματά ποτέ να μας εκπλήσσει, κάθε φορά που μαθαίνουμε καινούρια πράγματα γι’ αυτόν –όπως μια πρόσφατη πληροφορία, σχετικά με το γιατί ζαλιζόμαστε όταν διαβάζουμε στο αυτοκίνητο. Ιδού, λοιπόν, δέκα ακόμα πράγματα που δεν ξέρατε για… το μυαλό σας.

Ο εγκέφαλός μας είναι ο εαυτός μας

Οι επιστήμονες έχουν πλέον απάντηση στο ερώτημα «τι μας κάνει να είμαστε ο εαυτός μας;». Υποστηρίζουν ότι η ζωή του ανθρώπου καθορίζεται από την προσωπικότητά του