Οι αρχές του βαθέως οικολογικού κινήματος του Arne Naess

στις

Οι  προτεινόμενες  αρχές  κοινής  βάσης  του βαθέως  οικολογικού  κινήματος, όπως διετυπώθησαν αρχικά από τον Arne Naess και τον συνεργάτη του George Sessions είναι οκτώ.

Arne-Naess 1. Yποστηρίζεται πως η καλή  κατάσταση και η άνθιση της ανθρώπινης και μη-ανθρώπινης  ζωής  στη  γη έχουν εγγενή αξία, ανεξάρτητα  από  τη  χρησιμότητα  του  μη-ανθρώπινου  έμβιου  κόσμου για τον άνθρωπο.

2.  Aναγνωρίζεται  εγγενής  αξία  στην  ποικιλία  των  μορφών  ζωής, που  συνεισφέρουν στην πραγμάτωση αυτών των αξιών.

3. Oρίζεται πως ο άνθρωπος δεν έχει δικαίωμα να μειώσει αυτόν τον πλούτο και τη διαφορετικότητα των μορφών ζωής, παρά μόνο εάν πρόκειται για την  ικανοποίηση ζωτικών του αναγκών.

4.  Διαπιστώνεται,  πως η άνθιση της ανθρώπινης ζωής και του πολιτισμού είναι συμβατή  με  τη  μείωση  του  ανθρώπινου πληθυσμού και  πως  αυτή  είναι  αναγκαία, για  την  ανάπτυξη  της  μη-ανθρώπινης έμβιας ζωής.

5. Aναγνωρίζεται ότι ο βαθμός παρέμβασης του ανθρώπου στη φύση είναι  υπερβολικός, ενώ  η  κατάσταση  διαρκώς  χειροτερεύει.

6. Προτείνεται η αλλαγή της οικονομικής και τεχνολογικής πολιτικής, καθώς και οι ιδεολογικές τους δομές. Τα πράγματα τότε θα είναι πολύ  διαφορετικά.

7. Διευκρινίζεται, πως η ιδεολογική  αλλαγή  θα  αφορά  στη  σωστή  κατανόηση  της  έννοιας  της  ποιότητας  ζωής, σε  αντίθεση  με την  επιδίωξη  ενός  υψηλότερου  οικονομικά  επιπέδου  ζωής. Θα επέλθει, τοιουτοτρόπως, η συνειδητοποίηση της διαφοράς του υψηλού από το ωραίο.

8. Tονίζεται πως, όσοι  υποστηρίζουν  τις  παραπάνω  θέσεις, οφείλουν  να  προωθήσουν  έμμεσα  ή  άμεσα  τις  αλλαγές  αυτές

Ο Arne Næss (1912 – 2009) ήταν Νορβηγός φιλόσοφος, ο ιδρυτής της βαθιάς οικολογίας. Ο Νες συνδύασε το οικολογικό του όραμα, εμπνευσμένο από το βιβλίο της Ρέιτσελ Κάρσον Σιωπηλή Άνοιξη, και την ενασχόλησή του με τον Βουδισμό, με την ιδεολογία της μη βίας, του Μαχάτμα Γκάντι.  Πρωτοπόρος για τον οικολογικό ακτιβισμό στη χώρα του ο 1958 εξέδωσε ένα διεπιστημονικό φιλοσοφικό περιοδικό το Έρευνα.

Η σχολή της βαθιάς οικολογίας ευρύνοντας την ηθική και το δίκαιο προβάλλει τα δικαιώματα της φύσης. Δικαιώματα δεν έχει μόνο ο άνθρωπος, αλλά και τα ζώα, τα φυτά, ακόμα και τα ανόργανα στοιχεία της φύσης. Ο άνθρωπος οφείλει σεβασμό  στη φύση και σε όλα τα πλάσματά της.

Η σχολή της βαθιάς οικολογίας προσέφερε θετική υπηρεσία στη δημόσια πολιτική και στο δίκαιο του περιβάλλοντος επανεισάγοντας στη δόμηση του προβλήματος την κρίσιμη σημασία των οικοσυστημάτων για την επιβίωση του ανθρώπου. Υποτιμά ωστόσο, έως ενός βαθμού, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του και κυρίως το ρόλο της τεχνολογικής ανάπτυξης στην εξέλιξή του. Τα οικοσυστήματα έχουν ζωτική σημασία ως αναντικατάστατη φυσική βάση των ανθρωπογενών συστημάτων. Από την υπόμνηση αυτή πήγασε η ορθή ιδέα της βιωσιμότητας που έδωσε νέα διάσταση στην ιδέα της ανάπτυξης και την αναζωογόνησε.